Hoe herken je niet-helpende gedachten

homeTipsHelpende & niet-helpende gedachtenHoe herken je Niet-Helpende Gedachten


Hoe herken je niet-helpende of hulpeloze gedachten en hoe kom je ervan af? 

De eerste stap is het leren herkennen van je automatische niet helpende gedachten. Er bestaan veel soorten, hieronder volgen een aantal veelvoorkomende.

De top 4 van niet helpende gedachten of negatieve denkpatronen

1. zwart-wit denken
Bij zwart-wit let je, in het extreme, alleen op al het negatieve en let je niet op het positieve. Daarnaast zitten ze vaak vol overdrijvingen (alles loopt fout, ik doe het ook nooit goed, niemand vindt me leuk, ik mag absoluut geen fouten maken). Ze kloppen niet met de werkelijkheid: de werkelijkheid is namelijk nooit zo zwart-wit
Voorbeelden:
- Je hebt van de 8 proefwerken 1 niet gehaald en je denkt: ‘Wat erg ik heb dat proefwerk niet gehaald. Wat ben ik stom. Ik kan ook niets’.
- je hebt een leuke groep vrienden. Met een van hen loopt de vriendschap af omdat hij steeds meer met andere vrienden omgaat. Je denkt: ‘Zie je wel ik ben ook niet leuk. Anderen zijn veel leuker’

2. Onjuiste conclusies trekken
Je interpreteert iets in het negatieve terwijl je daarvoor nog niet eens bewijzen hebt. Dit doe je door (zogenaamd!):
- gedachten van een ander te lezen
- de toekomst te voorspellen of
- door te geloven dat iets waar is, alleen maar omdat je het gevoel hebt dat dat zo is.
Je maakt je je eigen waarheid, zonder dat je het eerst gecheckt hebt.
Voorbeelden;
- Je loopt over straat en ziet een bekende. Deze bekende groet je niet en loopt zomaar voorbij. Je denkt: ‘Hij vindt mij niet meer leuk, niet aardig en niet interessant’.
- Je vrienden staan in de pauze samen te lachen en te praten niemand ziet jou staan. Je denkt: ‘Zie je wel dat ze me niet moeten, ze zoeken het verder maar uit, ik ga er nooit meer bij staan’.
- Je zit al langere tijd in een dip en denkt: ‘mijn sombere gevoelens zullen nooit meer overgaan, dit zal altijd zo blijven’.
- Je doet alleen maar klusjes die nu eenmaal moeten en doet geen leuke ontspannende dingen. Je denkt: ‘ik kom er gewoon niet aan toe om iets leuks te gaan’.
- Je hebt een herexamen en denkt: ‘Het zal toch wel weer fout gaan’.

3. Denken in termen van ‘moeten’ en ‘niet mogen’ (normatief denken)
Normatief denken wil zeggen: denken dat iets zo hoort. Dit soort gedachten herken je aan zinnen waarin ‘ik/hij/zij/dat moet…’ of ‘ik hij/zij/dat mag niet….’ voorkomt. Het resultaat is vaak dat je schuldgevoelens krijgt of boos wordt op anderen.
Voorbeelden:
- Een vriend vraagt of jij de volgende dag iets voor hem op kunt halen omdat jij een auto kunt lenen en hij niet. Je denkt; ‘o jee dat komt me helemaal niet goed uit. Maar als een vriend iets vraagt mag ik toch geen nee zeggen. Als ik nee zeg vindt hij mij iet meer aardig. Ik moet maar snel proberen iets te regelen dat ik mijn eigen dingen op een andere dag kan doen’
- Je vindt dat iedereen netjes op zijn beurt moet wachten in de winkel/ bar/ bushalte. Je staat inde rij en iemand dringt voor. Je denkt: ‘wat een aso om zo onbeschoft te doen, dat mag toch niet. dat niemand daar wat van zegt en dat ie geholpen wordt zeg. wat oneerlijk’
-
Je hebt een nieuw bijbaantje gevonden in de horeca. Je eerste week wordt je ingewerkt. Je bent erg zenuwachtig omdat je denkt: Ik moet erg oppassen want ik mag geen fout maken zomeetn wordt ik meteen al ontslagen'

4. Altijd iets persoonlijk aantrekken (personaliseren)
Iets persoonlijk aantrekken (personaliseren) wil zeggen: alle verantwoordelijkheid van vervelende gebeurtenissen bij jezelf neerleggen. Mensen die somber zijn of een aanleg hiervoor hebben denken vaak als iets fout gaat dat het aan hen ligt en als iets goed gaat dat het door een ander komt.
Voorbeelden:
- Je moeder voelt zich verdrietig onder andere omdat er thuis vaak ruzie is. Je denkt: ‘het is mijn schuld dat mijn moeder verdrietig is, ik faal als kind het is mijn taak haar gelukkig te maken. Die ruzies tussen mijn ouders zal ook wel mijn schuld zijn’
- Je komt op een feestje en er valt een poosje een stilte. Je denkt: ‘Zie je wel overal waar ik kom wordt het ongezellig omdat ik vervelend gezelschap ben’.

Hoe kom je nou van een hulpeloze gedachte naar een helpende gedachte?
Er zijn drie standaard vragen om je hier bij te helpen:
1. Is dit zo? Is deze gedachte wel 100% waar?
2. Bereik ik, met deze gedachte, mijn doel? (hoe wil ik me voelen, me gedragen, wat wil ik bereiken) ?
3. Kom ik met deze gedachte niet onnodig in conflict met mezelf of met anderen?

Door veel te oefenen en bewust te worden van wat je denkt wordt het steeds makkelijker om helpende gedachten te denken. Hierdoor voorkom je dat je je onnodig (extra) vervelend voelt, ga je depressieve gevoelens tegen en bereik je makkelijker je doel.

Wil je gaan oefenen? Ga dan naar Zelf oefenen.
En mocht je er alleen niet uit komen of een vraag hebben mail of chat dan met ons! (gebruik de buttons rechts in beeld)
naar boven
 
 

Test Jezelf

Doe de
ZELFTEST
 
en maak een inschatting van de ernst van jouw depri-klachten. Het invullen kost ongeveer 4 minuten!

 
 

Chat met ons

Wil je ergens over praten? Of wil je advies over iets? 

Maak dan een afspraak voor een chat!

 
 

Mail ons

Heb je een vraag? Of wil je meer informatie?
Stuur ons een mail!

 

 
 
Delen |